TIR Sözleşmesi: 100.000 € Teminatlı Uluslararası Karayolu Taşımacılığı
TIR Karnesi, 1975 Cenevre TIR Sözleşmesi kapsamında Uluslararası Karayolu Taşımacılığı Birliği (IRU) kefaletinde düzenlenen, gümrük vergilerini 100.000 Euro'ya kadar teminat altına alarak sınırlardan mühürlü transit geçiş sağlayan belgedir.
Updated October 2026 · Brosan Lojistik Operations Desk
TIR Kapsamlı Teknik Analizi ve İşleyişi
Uluslararası taşımacılıkta operasyonel mekanizma ve ticari uygulama
TIR plakalı araçlar kalkış gümrüğünde mühürlenir ve transit geçilen ülkelerin sınırlarında arama yapılmaksızın sadece mühür ve evrak kontrolüyle geçer. Türkiye'den Orta Asya, Kafkaslar ve Orta Doğu rotalarında yaygın olarak tercih edilir.
Alıcı ve Satıcı Sorumluluk Tablosu
Operasyonel sorumluluklar, navlun masrafları ve risk devir noktaları dağılımı
| Operasyonel Aşama | Satıcı Sorumluluğu | Alıcı Sorumluluğu | Notlar & Risk Devir Noktası |
|---|---|---|---|
| TIR Vehicle Approval & Gümrük Sealing | Zorunlu (Vehicle must hold valid TIR Approval Certificate / Uygunluk Belgesi) | Yok | Inspected by Turkish Gümrük. |
| Issuance of TIR Carnet Vouchers | Issued by Turkish Union of Chambers (TOBB) via licensed forwarder | Yok | 4, 6, 14 veya 20 yapraklı karne koçanları. |
| Yeniden Muayenesiz Transit Sınır Geçişi | taşıyıcı presents carnet; Gümrük checks seals only | Yok | Mutual seal recognition. |
| International Guarantee Coverage | IRU / TOBB guarantees up to €100,000 per carnet | Yok | Secures duties across transit states. |
| Final Carnet Discharge & Return | Destination Gümrük tears Volet 2 voucher and returns carnet to TOBB | Nihai varış gümrük işlemlerini koordine eder | — |
Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği (TOBB) TIR Sistemi
4458 Sayılı Türk Gümrük Kanunu ve sınır rejimleri kapsamında operasyonel rehber
Türkiye, dünyada en çok TIR karnesi kullanan ülkelerin başında gelir. TOBB kefaletinde Türk tır filoları Doğu Avrupa ve Asya koridorlarında operasyon yürütür.
Türkiye İhracat Gümrük & Mevzuat Kuralları
- •Her TIR karnesi için 100.000 Euro'ya kadar uluslararası gümrük teminatı sunulur.
- •Aracın TIR onay belgesine (gümrük emniyetli kasa/branda) sahip olması şarttır.
- •AB içi transitlerde NCTS T1 sistemi daha yaygın kullanılırken, Asya rotalarında TIR karnesi esastır.
Kaçınılması Gereken Yaygın Yükleyici Hataları
- ⚠️Dorse branda kordonunda ek veya yırtık olması sebebiyle TIR mevzuatına aykırılık cezası alınması.
- ⚠️Karnenin varış gümrüğünde usulüne uygun onaylatılıp TOBB'a iade edilmemesi.
Uluslararası Transit Süre Hesaplayıcı
Avrupa, İngiltere, Amerika ve Orta Doğu ticaret koridorlarında kapıdan kapıya tahmini varış sürelerini öğrenin.
TIR Hakkında Sıkça Sorulan Sorular
Sorumluluklar, navlun maliyetleri ve risk devrine ilişkin yetkili operasyonel yanıtlar
Q1:Avrupa sevkiyatlarında TIR karnesi mi yoksa T1 belgesi mi tercih edilmelidir?
AB sınırları içinde NCTS T1 sistemi dijital ve maliyet avantajı nedeniyle daha yaygın kullanılır; ancak AB dışı Balkan ve BDT ülkelerinde TIR karnesi tercih edilir.
Bu Kuralın Yaygın Kullanıldığı Ticaret Koridorları
İlgili Taşımacılık Hizmetleri
İlgili Lojistik ve Dış Ticaret Terimleri
Avrupa ve BDT Ülkelerine TIR Karneli Güvenli Taşımacılık
Brosan Lojistik özmal tırları, IRU onaylı TIR karnesi altyapısıyla sınır kapılarında asgari bekleme süresiyle teslimat sağlar.